poniedziałek, 4 maja 2026

Mamy pecha do zabytków, czyli Mauzoleum Szlachcianek w Radomierzycach

Wiem, coś takiego jak pech nie istnieje, ale nasz region szczególnie nie potrafi zadbać o architektoniczne perełki, które znajdują się na jego terenie. Jesienią - nie wiem, czy pamiętacie - pokazywałem wam Pałac na wodzie w Radomierzycach. Dla odświeżenia link do tamtego wpisu klik-klik. Dzisiaj niejako kontynuacja, bo znowu zabiorę Was do Radomierzyc, ale tym razem do znajdującego się tam Mauzoleum Szlachcianek. 

Do wycieczki w to miejsce skłoniła mnie zbiórka, jaką organizowali jakiś czas temu Niemcy, którzy zaprosili do Görlitz włoskiego mistrza organów, podczas którego koncertu część zgromadzonych środków, datków, miała wesprzeć Mauzoleum.

Jako że dawno tam nie byłem, to postanowiłem ponownie zajrzeć z aparatem i zobaczyć czy naprawdę jest aż tak źle. Zwłaszcza że ostatni raz byłem tam przed katastrofalną powodzi w 2010 r. Odpowiedź jest szybka: tak jest źle. Bardzo źle! I nie wierzę, że parafia czy nawet gmina poradzą sobie z ewentualną renowacją.

Smutna to perspektywa zwłaszcza w perspektywie tego, co można przeczytać na tablicy turystycznej znajdującej się w pobliżu.

Mauzolea w Radomierzycach (i pobliskim Halbau/Iłowej) należą do najcenniejszych zabytków o znaczeniu ponadregionalnym na Górnych Łużycach i Dolnym Śląsku. Są świadectwem czasów unii polsko-saskiej, kiedy oba państwa miały jednego władcę (Augusta II Mocnego).

Mauzoleum, kościół i sam pałac, to jedna wspólna historia więcej o pałacu możecie przeczytać w opisie albumu na Flickr tutaj. Tak samo, żeby na blogu nie zajmować miejsca, zrobiłem i tym razem. Więc tych, którzy chcą się dowiedzieć więcej o Mauzoleum, o kościele, poznać kilka smaczków też odsyłam do opisu albumu klik-klik.

Mauzoleum Szlachcianek Mauzoleum Szlachcianek Mauzoleum Szlachcianek Mauzoleum Szlachcianek Mauzoleum Szlachcianek Mauzoleum Szlachcianek 
Tutaj pozwolę sobie na opis portalu: Symbolika "Memento Mori"
Portal i trójkątny szczyt: Znajdują się tam rzeźby dwóch putt (aniołków) oraz godło Górnych Łużyc.
Atrybuty przemijania: Lewy aniołek trzyma klepsydrę i płonącą żagiew, co symbolizuje upływ czasu i życie. Prawy aniołek ma żagiew zgaszoną i trzyma głowę na ręku w geście żałoby – to symbol śmierci.
Okna i nietoperze: Nad owalnymi, glifowanymi oknami umieszczono czaszki w wieńcach laurowych. Tekst wspomina o „rozpostartych skrzydłach nietoperzy” i „skrzyżowanych piszczelach”, które mają być „wyraźnym ostrzeżeniem przed przemijalnością życia ludzkiego”.

Mauzoleum Szlachcianek Mauzoleum Szlachcianek Mauzoleum Szlachcianek Mauzoleum Szlachcianek Mauzoleum Szlachcianek Mauzoleum Szlachcianek Mauzoleum Szlachcianek Mauzoleum Szlachcianek Mauzoleum Szlachcianek Kościoł Świętych Apostołów Piotra i Pawła

Tutaj taka ciekawostka, to pierwsza z czterech płyt nagrobnych jakie znajdują się na murze kościoła. Warto zwrócić uwagę na odwzorowanie strojów:

Kościoł Świętych Apostołów Piotra i Pawła 
Kościoł Świętych Apostołów Piotra i Pawła
Kościoł Świętych Apostołów Piotra i Pawła
Kościoł Świętych Apostołów Piotra i Pawła

Dwa zdjęcia wykonane przez dziurę jaką zrobiły szczury u dołu drzwi Mauzoleum: Mauzoleum Szlachcianek Mauzoleum Szlachcianek Mauzoleum Szlachcianek   Kościoł Świętych Apostołów Piotra i Pawła Kościoł Świętych Apostołów Piotra i Pawła Kościoł Świętych Apostołów Piotra i Pawła Kościoł Świętych Apostołów Piotra i Pawła Kościoł Świętych Apostołów Piotra i Pawła Kościoł Świętych Apostołów Piotra i Pawła Kościoł Świętych Apostołów Piotra i Pawła

czwartek, 30 kwietnia 2026

Biegacz granulowany, czyli ślimaczy Freddy Krueger

Ten śliczny chrząszcz jest istnym postrachem ślimaków. Wyspecjalizował się w „wyciąganiu” ich z muszli — ma wydłużoną, wąską głowę i żuwaczki, które świetnie nadają się do wchodzenia do muszli ślimaków. Rozrywa ciało ślimaka wewnątrz skorupki i wyciąga je na zewnątrz. Oprócz ślimaków zjada też dżdżownice, larwy owadów, wije i inne bezkręgowce – jest bardzo pożytecznym drapieżcą w ekosystemie. Może i dobrze, że poluje nocą, oszczędzając nam widoków niczym „Koszmar z ulicy Wiązów”.  Cechy te sprawiają, że powinien być ulubieńcem wszystkich ogrodników 😆

„Kiełbaskowy” wygląd — Na pokrywach skrzydłowych (elytrach) ma charakterystyczne podłużne rowki wypełnione granulkami, które wyglądają jak łańcuszki kiełbasek lub sznurki perełek. Stąd angielska nazwa „Sausage Ground Beetle” (kiełbaskowy biegacz). Dzięki temu łatwo go rozpoznać – pokrywy są zazwyczaj metalicznie brązowe, zielonkawe lub czasem czarne.

Jeden z nielicznych „latających” biegaczy — Większość dużych Carabus (np. niebieski czy skórzasty) jest niezdolna do lotu (skrzydła zredukowane). Biegacz granulowany zachował skrzydła i potrafi latać – choć w górach formy są często krótkoskrzydłe. To czyni go bardziej mobilnym i pozwala łatwiej kolonizować nowe tereny.

Pospolity „wszędołaz” — W przeciwieństwie do wielu rzadkich biegaczy górskich, ten jest jednym z najpospolitszych dużych biegaczowatych w Polsce. Spotkasz go w wilgotnych lasach, na torfowiskach, brzegach rzek, łąkach, a nawet okazjonalnie w ogrodach. Lubi wilgotne miejsca, ale jest dość eurytopijny (toleruje różne warunki).

Oprócz ślimaków zjada też dżdżownice, larwy owadów, wije i inne bezkręgowce – jest bardzo pożytecznym drapieżcą w ekosystemie.

Zimuje w grupie — Od jesieni do wiosny często zimuje wspólnie w starych pniakach, próchniejących pniach lub w ziemi. To dość rzadkie zachowanie wśród biegaczy.

Obrona chemiczna — Jak większość biegaczowatych, w razie zagrożenia wydziela z odwłoka nieprzyjemnie pachnącą, drażniącą substancję (czasem opisują to jako „opluwanie” lub „strzelanie” chemikaliami).

Był chroniony, teraz nie — Do 2014 roku w Polsce wszystkie duże biegacze z rodzaju Carabus podlegały ścisłej ochronie gatunkowej. Teraz biegacz granulowany jest zdjęty z listy, bo jest pospolity i nie wymaga ochrony.

Inny, nietypowy wpis z owadziego świata: 

(jeżeli chcesz zostawić komentarz, a przeglądasz na telefonie, to musisz odpalić  "widok w wersji na komputer", co załaduje Disqus) 


Biegacz granulowany (Carabus granulatus) Biegacz granulowany (Carabus granulatus) Biegacz granulowany (Carabus granulatus)

środa, 29 kwietnia 2026

Magnolia czyli najpiękniejsza oznaka wiosny

Wiem, nie znam się, bo przecież #kochambycwiesnikiem ale moim zdaniem nie ma piękniejszego drzewa podczas kwitnienia jak magnolia. Nawet japońskie sakury mogą się schować. 

Problem w tym, że w naszym klimacie, te typowe z prostymi i dużymi kwiatami, kwitną bardzo wcześnie, a co przy obecnej pogodzie, sprawia, że oczy cieszą raz na parę lat. Ostatnio dwa lata temu, a wcześniej, to chyba 2018.

Tak wiem, pisząc ten post, już w większości przekwitły, ale znowu warto będzie czekać. Trzeba też przy tym pamietać, że latem pojawią się w śród liści również pojedyncze kwiaty ;) 


magnolia flowers magnolia magnolia flowers magnolia flowers magnolia flowers magnolia Magnolia magnolia magnolia flowers magnolia flowers Magnolia Magnolia

poniedziałek, 27 kwietnia 2026

Nysa Łużycka: jaz w Lasowicach i okolice

Ostatnio po prawie dwóch miesiącach przerwy wróciłem z biegowym treningiem w rejony Przygody z Nysą (ścieżka pieszo-rowerowa wzdłuż rzeki). Coraz więcej wiosny, słoneczna pogoda, obiecałam sobie, że jak będzie tylko okazja, wrócę tam na spokojnie z aparatem i lornetką. Okazja ndażyła się w niedzielę. 

Chociaż do obserwacji przyrody nie było zbyt wielu okazji, co najwyżej żenujące kanie, to jednak kilka fajnych zdjęć udało się zrobić. Jednakowo samej rzeki oraz pobliskich starorzeczy. Naprawdę jak możecie, korzystajcie, bo nic tak nie ładuje akumulatorów, jak pospacerowanie na łonie przyrody. Można też natknąć się na ścieżki zarówno bobrów, jak i dzików. 

Z ciekawostek, zwróćcie uwagę na zdjęcie drzew na polderach Nysy. Zawsze fascynowało mnie to, jak przyroda adaptuje się do wyzwań. Niskie rozłożyste konary pozwalające utrzymać drzewo podczas silnych wiatrów, jak i w przypadku wezbranej wody. Pięknie to wygląda. 

(jeżeli chcesz zostawić komentarz, a przeglądasz na telefonie, to musisz odpalić  "widok w wersji na komputer", co załaduje Disqus) 

weir HAL_4046 HAL_4068 HAL_4067 HAL_4050 HAL_4066 HAL_4060 HAL_4051 weir HAL_4075 HAL_4064